Gai honetan, azken (último) aditz laguntzailea ikusiko dugu, aditz hau NOR-NORI-NORK da (quien/que — a quien — quien(sujeto de la oración) ). Lehen idatziko dugu, eta gero (y después) adibideak irakurriko ditugu (leeremos). Aquí hay un “objeto directo” (nor), un “a quien” (nori), y un “quien” (nork, el sujeto de la frase). Si el objeto directo es plural valdrá con añadir -ZKI, como en el NOR-NORI, ya visto.
| NOR-NORI-NORK | ||||||
| NORI
NORK |
NIRI | ZURI | HARI | GURI | ZUEI | HAIEI |
| NIK | —- | di(zki)zut | di(zki)ot | ——- | di(zki)zuet | di(zki)et |
| ZUK | di(zki)dazu | —— | di(zki)ozu | di(zki)guzu | ——- | di(zki)ezu |
| HARK | di(zki)t | di(zki)zu | di(zki)o | di(zki)gu | di(zki)zue | di(zki)e |
| GUK | —- | di(zki)zugu | di(zki)ogu | —— | di(zki)zuegu | di(zki)egu |
| ZUEK | di(zki)dazue | —— | di(zki)ozue | di(zki)guzue | —— | di(zki)ezue |
| HAIEK | di(zki)date | di(zki)zute | di(zki)ote | di(zki)gute | di(zki)zuete | di(zki)ete |
No exite posibilidad de unir nik-niri (no tiene sentido, ya que yo a mi no me puedo dar nada), lo mismo con zuk-zuri, nik-guri, zuk-zuei, guk-niri, zuek-zuri, guk-guri, y zuek-zuei.
Nos fijamos en los aspectos comunes entre miembros de una misma fila, y una misma columna. Vemos como caso particular, que NIRI, con HARK acaba en -t, y en el resto, al añadir otras terminaciones, pasa a ser -DA-. La tabla resumen sería:
| ZER/NOR | NORI | NORK | |
| ni
zu hura gu zuek haiek |
DI (ZKI) |
T/DA
ZU O GU ZUE E |
T
ZU – GU ZUE TE |
Adibideak:
| EUSKARA | CASTELLANO |
| -Zer ematen didazu? | -¿Qué me das? |
| -nik zuri liburua ematen dizut | -Yo a tí te doy el libro. |
| -nik zuri liburuaK ematen diZKIzut | -Yo a tí te doy loS libroS. |
| -nik zuri ez dizut ezer ematen | -yo a tí no te doy nada |
| haiek niri orria eman didate | ellos a mí me han dado la hoja |
| haiek niri orria ematen didate | ellos a mí me dan la hoja |
| haiek niri orria emango didate | ellos a mí me darán la hoja |
| haiek niri orriak emango dizkidate | ellos a mí me darán las hojas |
| nik txanpona ekarri dut | yo he traido la moneda |
| nik zuri txanpona ekarri dizut | yo a tí te he traido la moneda |
| mutilak lorea eraman du | El chico ha llevado la flor |
| mutilak neskari lorea eraman dio | El chico a la chica le ha llevado la flor |
| ni igo naiz | yo he subido |
| niri bola igo zait | a mí se me ha subido la bola |
| nik poltsa igo dut | yo he subido la bolsa |
| nik zuri poltsa igo dizut | yo a tí te he subido la bolsa |
Ariketa:
zuek niri zapia (pañuelo) emango didazue
zuek niri zapiak emango dizkidazue
guk haiei pilota botatzen (bota=tirar) diegu
zuek Lorenari ipuina (ipuin=cuento) eramaten diozue


















Últimos comentarios